Tấm vải vàng đặc biệt trong lễ tang Đại tướng

"Nghe tin dữ về Đại tướng, tôi đã biếu lại mảnh vải cho gia đình, coi như là kỷ niệm cũng như lời cầu chúc cho Ngài luôn được cát lành và được gia hộ bởi ánh hào quang của Đức Phật".

Chuyện ít biết về đám tang Đại tướng Võ Nguyên Giáp

Nước mắt rơi trong khu nhà người vợ đầu Đại tướng

Hình ảnh các cháu của Đại tướng tại lễ hạ quan

Đại tướng Võ Nguyên Giáp trong tâm tưởng của người con gái đã khuất

Đã dứt lòng trần, vẫn không ngăn nổi lệ tuôn

Là người có nhân duyên lớn với Đại tướng Võ Nguyên Giáp và gia đình cụ từ khi Đại tướng còn khỏe cho đến lúc Người vĩnh viễn nằm lại trên đất mẹ Quảng Bình, Đại đức Thích Thanh Phương - trụ trì chùa Sủi (Phú Thị, Gia Lâm, Hà Nội) không giấu nổi sự xúc động khi nhắc đến Người.

“Khoảng 18h30 tối 4/10, tôi nhận được thông báo từ người nhà Đại tướng. Khi nghe tin cụ đã rời bỏ trần gian, tôi có cảm giác như một người ruột thịt của mình vừa "đi", vừa bàng hoàng vừa xúc động. Trước nay, Đại tướng và gia đình với nhà chùa cũng là chỗ gần gũi, cá nhân tôi cũng được gặp ông vài lần”, Đại đức rưng rưng nói.

Thượng tọa Thích Thanh Phong, chùa Sủi, Gia Lâm, Hà Nội cùng nhiều hòa thượng khác có mặt sớm ở Quảng Bình.

 Khi Đại tướng khuất, thể theo tâm nguyện của gia đình, Đại đức Thích Thanh Phương cùng 3 vị chư tăng khác đã thực hiện các nghi lễ tâm linh cho anh linh Đại tướng như cầu an, lễ Triệu Tổ, trì chú khi an táng… trong suốt 10 ngày diễn ra lễ tang. Đại đức gọi đó là “đại nhân duyên kết hợp bởi phước đức cao dày của Đại tướng và nhân duyên của các Thầy - một nhân duyên khó có lần thứ hai”.

Đại đức chậm rãi kể: “Nhân duyên giữa nhà chùa và Đại tướng, hay nói rộng ra là nhân duyên giữa Đạo Phật và Đại tướng không chỉ lúc cụ còn tại thế, mà còn nối dài đến tận khi cụ ra đi. Trùng hợp thay, hai ngày trước khi Đại tướng từ trần, tôi được một người quý mến tặng cho một mảnh vải vàng mà người đó khi hành hương sang Ấn Độ - đất phát khởi của Đạo Phật đã cung kính khoác lên kim thân Đức Phật.

Khi nghe tin Đại tướng, tôi đã biếu lại mảnh vải ấy cho gia đình, coi như là kỷ niệm cũng như lời cầu chúc cho Ngài luôn được cát lành và được gia hộ bởi ánh hào quang của Đức Phật. Đến lễ 3 ngày của cụ, tôi và các cao tăng khác cũng có nhân duyên được đến cúng cầu an tại bệnh viện 108 - nơi cụ trút hơi thở cuối cùng. Chúng tôi làm lễ vân hồi tụng kinh cầu an cho anh linh cụ và cả những vị tướng, chiến sĩ đã hy sinh cho hòa bình của đất nước nữa”.

Các hòa thượng đang làm lễ.

 Đại đức tiếp lời: “Có lẽ, hai khoảnh khắc xúc động nhất trong lễ tang Đại tướng đối với chúng tôi là khi nhập niệm tại Hà Nội và khi làm lễ trì chú để an táng Người trong lòng Đảo Yến, Quảng Bình”. Thông thường, tại lễ nhập niệm cho người đã khuất, các sư thầy được thỉnh đến chỉ hộ niệm làm lễ, nhưng trong nghi thức nhập quan Đại tướng, cả bốn vị cao tăng trực tiếp khâm liệm cho Người. Sự “phá lệ” này xuất phát từ chính cái tâm, tình cảm và lòng kính trọng của các thầy với vị Đại tướng vĩ đại của nhân dân. Với những người tu, lòng trần đã dứt, thất tình (hỷ, nộ, ái, ố, ai, lạc, cụ) ở đời chẳng khác gì áng mây trôi qua núi, chuyện sinh tử cũng rất đỗi bình thường trong cõi vô thường, vậy mà, như Đại đức Thích Thanh Phương kể lại, trong lúc ấy, nước mắt của các thầy cứ tuôn tràn.

“Khi đứng trên tháp chuông Vũng Chùa làm lễ trì chú để an táng Đại tướng, thỉnh lên tiếng chuông vang lên từ đại hồng chung, chứng kiến cảnh hàng nghìn đồng bào, đa phần trong số đó không có huyết thống, cũng chưa có dịp được gặp Đại tướng, tất thảy đều chắp tay hộ niệm, một lòng cung rước Đại tướng về nơi an nghỉ, chúng tôi không khỏi có những cảm xúc lẫn lộn, vừa thấy xót xa cho một kiếp người đã tận, vừa tự hào vì đất nước mình, dân tộc mình đã sản sinh ra một con người vĩ đại, vừa xúc động trước tấm lòng cung kính của nhân dân, vừa thanh thản khi tin rằng, Người sẽ bình an nằm nghỉ nơi mảnh đất thiêng này”, Đại đức bồi hồi chia sẻ.

“Những năm cuối đời, Đại tướng chịu ảnh hưởng của giáo lý nhà Phật”

Đại đức Thích Thanh Phương cho biết, cá nhân ông và chùa Sủi có nhân duyên hội ngộ với gia đình Đại tướng từ đầu những năm 2000. Vào các dịp lễ, Tết, gia đình Đại tướng thường đến chùa làm lễ, cầu an. Cũng trong những năm này, Đại đức Thích Thanh Phương được gặp mặt Đại tướng lần đầu trong dịp sinh nhật cụ. Cho đến đầu xuân 2005, Đại đức lại có duyên lành gặp Đại tướng tại bản tự, khi Đại tướng đến vãn cảnh chùa. Đại đức Thích Thanh Phương kể: “Cụ đến rất lặng lẽ, giản dị, hòa cùng những vị khách khác. Lúc này, nhà chùa đang tôn tạo lại một số hạng mục đã xuống cấp, đích thân Đại tướng đã cung tiến 2 triệu đồng và dặn “Đây là tiền được trích từ lương của tôi, mong nhà chùa nhận lấy”.

Lúc đó, tôi và các Thầy khác đều rất xúc động. Những năm sau này, có lẽ vì sức khỏe không cho phép, Đại tướng ít khi đích thân tới, nhưng gia đình cụ vẫn qua lại chùa luôn. Những dịp lễ, Đại tướng còn gửi hoa, gửi thiếp chúc mừng đến chùa nữa. Đó quả thực là một duyên lành hiếm gặp.”

Để tưởng niệm Đại tướng, một người con xuất sắc của dân tộc, sắp tới, chùa Sủi sẽ làm lễ tưởng niệm Đại tướng cũng như lập bàn thờ Người trong bản tự.

Đại đức Thích Thanh Phương cho rằng, nhân duyên đặc biệt giữa chùa Sủi và gia đình Đại tướng có lẽ khởi nguyên từ một nhân duyên lớn hơn, đó là sự quan tâm của Đại tướng với giáo lý nhà Phật. Đại đức cho hay, ông được biết Đại tướng lúc sinh thời có đam mê nghiên cứu về Phật giáo, từ các giáo lý nhà Phật (triết học) cho đến các phương pháp hành thiền, yoga (ứng dụng). “Bước qua tuổi tám mươi, Đại tướng đã chọn cho mình cuộc sống gần như ẩn cư. Ông gần gũi với các nhà thiền học, gần gũi với thiên nhiên thanh đạm. Ông dành nhiều thời gian để nghiên cứu Phật giáo cũng như hành thiền. Những năm cuối đời, có thể thấy tinh thần Phật giáo trong Đại tướng thăng hoa. Qua tiếp xúc, tôi nhận thấy ở Cụ một sự thanh thản, an nhiên của những bậc cư sĩ đã chứng ngộ Phật giáo”.

Đại đức tiếp lời: “Tôi cũng được biết, năm 2007, trong một lần thiền sư sống nhiều năm nước ngoài, Thiền sư Thích Nhất Hạnh về nước đã đến thăm cụ tại tư gia. Đại tướng đã cho người nhà ra vườn, hái một chùm hoa cau tặng khách. Chùm hoa cau không lời, chỉ có hương thơm đượm dấu quê hương và cái tâm của hai con người là chạm đến nhau. Thiền sư Thích Nhất Hạnh cũng tặng lại Đại tướng một bức thư pháp “Bản môn xuân ấy vẫn còn nguyên sơ”, ý muốn nói, gốc rễ nguyên sơ của vạn vật là giống nhau, đích đến của sự giác ngộ là trở về với cái nguyên sơ ấy, và Thiền sư nhìn thấy điều đó trong cửa nhà (bản môn) của Đại tướng. Cái hay nữa là chữ “nguyên” với nghĩa đứng đầu, khởi nguồn, hàng đầu lại là tên đệm của Đại tướng, nó như báo hiệu một sự thành công, đỗ đạt, lẫy lừng tiếng tăm trong thiên hạ. Tôi cho rằng, tinh hoa, linh khí trời đất bao nhiêu năm tụ hội mới tạc thành bậc vĩ nhân, và Đại tướng là một con người như thế”.

“Có thể nói, không chỉ những năm cuối đời, Đại tướng mới là một cư sĩ. Ông đã là cư sĩ, đã giác ngộ từ sau chiến tranh rồi. Nhà Phật dạy chúng ta phải buông xả những hằn thù, những uất ức quá khứ, phải buông bỏ để lòng thanh thản, có vậy mới trở nên cao thượng, trở thành bậc trí tuệ siêu việt. Hãy nhìn vào cuộc đời Đại tướng xem, buông súng, cụ đâu còn hằn học, đâu còn vương vấn những chuyện cũ của chiến tranh!”.

“Và hãy nhìn vào những lời kệ khắc trên chiếc đại hồng chung Vũng Chùa, nơi những năm trước cụ đã lựa chọn làm chỗ dừng chân cho mình. Trên chiếc đại hồng chung ghi tên bà Đặng Bích Hà (phu nhân Đại tướng) cung tiến, ba mặt được khắc bài kệ “Cư trần lạc đạo” của Phật hoàng Trần Nhân Tông:

Cư trần lạc đạo thả tùy duyên

​Cơ tắc xan hề, khốn tắc miên

Gia trung hữu bảo, hưu tầm mịch

Đối cảnh vô tâm, mạc vấn thiền

​Tức:

Sống đời vui đạo cứ tùy duyên,

Đói đến thì ăn, mệt ngủ liền.

Của báu trong nhà, đừng tìm nữa

Thấy cảnh vô tâm, chẳng hỏi thiền.

Và mặt còn lại, chỉ với hai dòng thơ của Đại tướng:

Cái tôi hoàn lại đất trời

Trả tôi mặt mũi muôn đời chưa sanh

Chỉ hai câu ấy thôi, ta đủ thấy tầm nhìn của vĩ nhân này sâu sắc lắm. Một quyết định của Đại tướng, mấy vần thơ của Cụ tưởng như đã được suy nghĩ cả trăm năm. Đại tướng dường như nói về cái chết, nhưng trong một tư thế trở về với nguyên sơ. Thân thể con người, theo giáo lý nhà Phật là do bốn yếu tố nước, gió, lửa, khí của thế giới, mượn hai khí âm - dương (mặt trăng và mặt trời) mà thành. Cái chết chỉ là sự “hoàn” (trả lại, trở về) với thế giới, là sự trở về với bản nguyên. Con người đến thế nào thì trở về thế đó. Hai câu thơ nhỏ nhắn vậy thôi mà chứa đựng cả một triết lý thâm sâu – thứ triết lý mà nếu không thấu hiểu tất thảy thất tình (hỷ, nộ, ái, ố, ai, lạc, cụ) của đời, khó có thể thấm thía”, Đại đức Thích Thanh Phương phân tích.

Đại tướng Võ Nguyên Giáp, Người đã về trời, đã “trở thành Tướng Trời” như lời sư Thầy làm lễ cho Người nhận định, đã trở về với bao đồng đội đã đi vào hư vô để đất đai sông núi này có ngày nay. Nhưng, bây giờ và ngàn sau, anh linh Người sẽ sống mãi để cùng ưu tư, trăn trở với muôn dân, với vận nước.

(Theo Tri Thức)

ĐÁM TANG VĨ ĐẠI (theo blog Ngô Minh)

ĐÁM TANG VĨ ĐẠI (theo blog Ngô Minh)

Đám tang vĩ đại

Ngô Minh 
Theo blog Ngô Minh 

Không có từ ngữ nào hơn để mô tả đám tang của Đại tướng Võ Nguyên Giáp ở Hà Nội và Quảng Bình ngoài chữ VĨ ĐẠI. Đây là đám tang lớn nhất Việt Nam từ hàng ngàn năm lịch sử. Chưa bao giờ người dân lao động đưa tang một người lãnh đạo, một vị tướng lĩnh quân đội lại đầy ắp phố phường Hà Nội, đầy chật cứng đường Quốc lộ 1A như trong ngày 13 tháng 10 ấy. Các nhà sử học hãy ghi lại ngày tháng này. Đó là ý nguyện lịch sử, ý nguyên nhân dân đối với Đại tướng Võ Nguyên Giáp, người Anh hùng dân độc đã hóa Thành giữa lòng dân.

Đoàn nhà văn việt Nam tại Huế chúng tôi, thuê xe đi ra Vũng Chùa, Quảng Đông, Quảng Bình để dự lễ an táng Đại tướng, cầu mong  mỗi người mỗi được bỏ nắm đất mẹ  xuống huệt mộ Đại tướng, trước khi vĩnh biệt Người. Đoàn chúng tôi gồm có có nhà văn Tô Nhuận Vỹ, Nguyễn Đắc Xuân, Võ Quê, Hà Khánh Linh, Nguyên Quang Hà, Ngô Minh, Phạm Phú Phong, Mai Văn Hoan, Vĩnh Nguyên, ra An xá, Lệ Thủy,  Đồng Hới nhập thêm HoàngVũ Thuật, Trần Khởi và một số người có cả vợ con cùng đi. Chỉ hơn 200 cây số từ Huế đến Vũng Chùa, đoàn khởi hành từ Huế lúc 5 giờ 30  sáng ngày 13/10, mà mãi đến 6 giờ chiều, tức đi suốt 12 tiếng đồng hồ vẫn cách nơi an nghỉ Đại tướng gần 10 cây số. Chúng tôi nghe tin báo, bây giờ khu vực Vũng Chùa và ngã ba QL1A-Vũng Chùa và từ Đèo Ngang vào, tình trạng kẹt xe nghiêm trọng. Lui không được, tiến cũng không được (thông tin sáng 14/10, trong bản tin Chào buổi sáng của VTV1 thì đến 10 giờ đêm vẫn kẹt xe ở đây rất trầm trọng). Thế là chúng tôi đành lui xe qua lại cầu Gianh, vô Huế với nỗi ngậm ngùi thương tiếc Đại tướng chứa chất trong tim mỗi người. Đoàn vô đến nhà riêng ở Huế đúng nửa đêm. Không  đến được nơi an nghỉ của Đại tướng, dù chỉ cảm nhận trênđường, nhưng mỗi nhà văn Huế chúng tôi đều nhận thức được tình cảm lớn lao, sâu nặng của nhân dân cả nước, nhân dân Quảng Bình đối với Đại tướng trong ngày đưa tang.
.

Kẹt xe là do người tham gia đám tang Đại tướng quá đông .Xe ô tô chen chúc hàng năm hàng bảy trên đường nhích dần từng bước ở ngã ba Sân Bay Đồng Hới – QL1A, theo sau Đoàn xe tang lễ. 100 mét Quộc lộ 1A mà xe chúng tôi  phải nhích tới 2 tiếng đồng hồ. Hàng vạn người làng quê gần thì đi xe máy, bố mẹ chở con nhỏ, có em mới một hai tuổi. Thanh niên nam nữ trèo lên trên các ban công, sân thương tòa nhà hai tầng dọc xã Lộc Đại, Đồng Hới, cây cầm cờ đỏ sao vàng, giơ cao ảnh Đại tướng Võ Nguyên Giáp. Đó là cách biểu hiện tình cảm của họ. Đó là cách vĩnh biệt của họ. Người ở xa tận Tuyên Quang, Hà Giang , Sài Gòn, Thanh Hóa, Nghệ An… thì đi ô tô con, ô tô du lịch vào Quảng Bình đi đám . Xe nào cũng có ảnh Đại tướng, cũng dán băng rôn “Vô cùng thương tiếc Đại tướng Võ Nguyên Giáp”.Trước khi quay ra Vũng Chùa, buổi sớm họ vào làng An Xá thắp hương viếng Đại tướng. Buổi sáng 13, ở An Xá có tới hàng trăm chiếc xe  đến Nhà lưu niệm Đại tướng để viếng. Các nhà văn Huế trước khi đi Vũng Chùa, cũng ghé An Xá viếng Đại tướng.
.

Hai giờ chiều, xe chúng tôi  nhích qua được cầu Gianh, nghĩa là đã đi được 6 tiếng đồng hồ, lại bị một trận  kẹt xe tới ba tiếng đồng hồ nữa. Xe ô tô trên đường hàng năm, hàng bảy, cứ nhích lên , nhích lên. Máy nổ thường trực. Người đi xe máy chở theo vợ con cầm ảnh bác Giáp thì len lõi giữa các dòng xe cố vượt lên phía trước để kịp giờ an táng Đại tướng. Điều lạ lùng là giữa cái ma trận kẹt xe ấy, tuyệt nhiên tôi không nghe một tiếng la lối, ồn ào nào. Tất cả dòng người vẫn đăm chiêu, buồn buồn, lặng lẽ, kiên nhãn chờ đợi, vẫn nổ sẵn máy xe, có cơ hội là nhích lên từng bước.
.

Đọc đường qua các làng quê ở huyện Quảng Trạch, chúng tôi thấy người dân ở đây nhà nào cũng treo cờ rủ, bày cái bàn ra giữa sân để ảnh Đại tướng và lá cờ đỏ sao vàng vắt qua ảnh. Có nơi, các gia đình lại đưa cả nhà ra đứng ở cổng bên Quốc lộ 1A để tiễn biệt Đại tướng khi đoàn xe chở thi hài Đạit ướng đi qua. Cho đến phiên xe chúng tôi đến sau, họ vẫn đứng đó, nghiêm trang , kính cẩn. Một phóng viên nước ngoài từ Paris điện hỏi, trực tiếp phỏng vấn tôi về đám tang Đại tướng ở Quảng Bình. Tôi đã  kể cho họ nghe tất cả những điều đã thấy, đã cảm nhân ở trên , ngay trong xe, ngay ở giữa cái chỗ đang kẹt xe ấy: “Tôi đi từ sáng ở trong Huế ra, cùng đoàn nhà văn Việt Nam ở Huế tổ chức đi dự lễ an táng Đại tướng Võ Nguyên Giáp ở Quảng Bình. Đi từ sáng, tức là xuất phát từ Huế từ lúc 5 giờ 30 sáng, cho đến bây giờ là 12 tiếng đồng hồ rồi mà chưa đến được mộ, còn cách mộ khoảng 13 cây nữa. Nhưng chúng tôi ghé nhà dân bên cạnh để coi truyền hình trực tiếp thì mộ đã đắp xong rồi và người ta đã cúng bái xong rồi. Trên đường đi thì tôi thấy không khí vô cùng xúc động. Xe rất đông, đi trên đường quốc lộ 1, mà đi hàng 7 hàng 5 trên đường. Xe nào cũng mang ảnh bác Giáp và cờ, băng-rôn kính viếng Đại Tướng Võ Nguyên Giáp. Hai bên đường, người dân quê, trẻ con, họ cầm ảnh bác Giáp. Vùng Quảng Bình, vùng nông thôn Quảng Trạch đây đều treo cờ rủ, nhà nào cũng treo cờ rủ. Nói chung không khí rất xúc động. Hàng vạn người đi trên đường. Khi đoàn xe chở thi hài Đại tướng đi trên đường, tôi thấy thanh niên nam nữ trèo lên cả nóc nhà xung quanh để coi, rất xúc động..." Quả thực, dù kẹt xe, nhưng tôi thực sự xúc động vì tôi đã được ở giữa hàng triệu người dân Việt Nam đi đám tang vị Đại tướng huyền thoại của mình trong ngày tang vĩ đại này.

Nữ nhà văn Hà Khánh Linh trong đoàn, khi nửa đêm xe trở về đến Huế, chia tay tôi, chị bảo:” Chúng ta không  đến nơi an táng được để vĩnh biệt Đại tướng được, nhưng chúng ta đã đến một nơi cần đến nhất : Đó là lòng dân đối với Thánh Giáp. Chúng ta đã có mặt cùng nhân dân dân mình trong một đám tang vĩ đại nhất…”.

N.M

Cỗ linh xa Đại tướng Võ Nguyên Giáp và đoàn xe chở tiêu binh Zil 131 đã vào địa phận Vũng Chùa. Hàng nghìn người dân nghẹn ngào khóc gọi tên Người.

* Nhấn F5 để liên tục cập nhật

Các tiêu binh di chuyển linh cữu Đại tướng Võ Nguyên Giáp lên núi Thọ

Linh cữu Đại tướng được đưa vào chân núi Thọ

15h25: Linh xa Đại tướng – Tổng tư lệnh Võ Nguyên Giáp di chuyển về phía lễ đài tại Mũi Rồng thuộc khu vực Vũng Chùa – Đảo Yến. Vậy là hành trình 500 km đưa vị Tướng huyền thoại về đất Mẹ chuẩn bị kết thúc.

15h14: Linh cữu Đại tướng đã được đưa tới khu vực an táng Vũng Chùa – Đảo Yến.

Tất cả các đội nghi lễ đã sẵn sàng để đón linh cữu Người.

Người dân vỡ òa tiếng khóc gọi: “Đại tướng, Đại tướng…”

15h: Đoàn xe về tới Vũng Chùa trong sự tiếc thương vô hạn của đồng bào.

14h40: Tới thời điểm này, đoàn xe chở linh cữu Đại tướng mới tới Ba Đồn, cách Vũng Chùa khoảng hơn 25 km.

Hàng ngàn người dân đã đi bộ 4 km từ Quốc lộ 1A vào gần khu an táng Vũng Chùa.

14h20, Đội hình tiêu binh của các binh chủng đang chuẩn bị đón linh cữu Đại tướng về nơi an nghỉ cuối cùng, an ninh ở Vũng Chùa – Đảo Yến đang được thắt chặt nghiêm ngặt.

14h, Thời tiết ở Quảng Bình đã thuận lợi hơn, trời nắng nhẹ. Trong lúc đó, dòng người vẫn đứng chật kín hai bên đường để cùng tiễn đưa linh cữu Đại tướng về Vũng Chùa. Đứng hai bên đường, người dân vừa nhìn đoàn linh xa vừa giơ tay tiễn biệt Đại tướng.

Linh cữu Đại tướng vừa được hộ tống ra khỏi TP Đồng Hới hướng về Vũng Chùa, người dân xúc động tiễn đưa.

Lưu thông trên cung đường từ Đồng Hới đến Vùng Chùa rất khó khăn, đường tắc cứng. Đoàn tang lễ bị chia cắt bởi dòng người. Linh xa được đoàn xe cảnh sát dẫn đường song cũng gặp nhiều khó khăn để nhích khỏi biển người.

13h30, Vũng Chùa đang rất xúc động chuẩn bị đón linh cữu Đại tướng Võ Nguyên Giáp. Khu vực Vũng Chùa được bao bọc bởi 3 hòn đảo Hòn La, Hòn Gió và Hòn Nồm. Nhìn về phía đông nam là một phần của biển Đông và cách 1 hải lý là Đảo Yến án ngữ, sau lưng là núi Mũi Rồng hùng vĩ. Vũng Chùa – Đảo Yến cách Quốc lộ 1A chừng hơn 2km, cách chân đèo Ngang khoảng 4km. Khu danh lam này nằm thế tựa lưng vào núi Rồng. Vũng Chùa là vùng đất thơ mộng với bãi biển hoang sơ, cát trắng mịn màng. Phía đông của vùng đất này là nơi giáp biển, có nhiều mũi đất chạy dọc dài hướng về phía nam như mũi Ông, mũi Rồng, Hòn Cỏ, Hòn La, Hòn Nồm (còn gọi là hòn Vũng Chùa).

Vũng Chùa – Đảo Yến sẵn sàng đón Linh cữu Đại tướng Võ Nguyên Giáp

13h25, Đoàn Linh xa rước linh cữu Đại tướng đang đi qua huyện Bố Trạch, thời tiết ở đây lúc này đang có nắng. Đoàn xe di chuyển với tốc độ chậm do người dân tập trung rất đông dọc các tuyến đường đổ về Vũng Chùa.

Tiễn đưa Đại tướng qua huyện Bố Trạch

13h, Quốc lộ 1A tập trung hàng vạn người dân đến viếng Đại tướng, cả nước đang hướng về Vũng Chùa, nơi Đại tướng sẽ an nghỉ mãi mãi. Đoàn Linh xa và pháo vẫn đang trên đường đến nơi an táng Đại tướng.

12h40, Đoàn Linh xa rước linh cữu Đại tướng từ sân bay Đồng Hới đã bắt đầu di chuyển, hướng về Vũng Chùa – Đảo Yến. Hai bên đường, hàng vạn người dân òa khóc, xúc động khi nhìn thấy linh cữu Đại tước.

12h20, Dòng người vẫn đang đổ về nơi an táng Đại tướng Võ Nguyên Giáp ở quê nhà, tại xã Lộc Thủy, huyện Lệ Thủy, tỉnh Quảng Bình. Ước nguyện của ông sau khi qua đời là được về quê hương. Thể theo nguyện vọng, gia đình đưa ông về Vũng Chùa – Đảo Yến, xã Quảng Đông, huyện Quảng Trạch.

12h10, Hàng nghìn người dân Quảng Bình và một số tỉnh khác vẫn đang đổ về sân bay Đồng Hới, sau đó họ sẽ đi theo đoàn Linh xa đưa tiễn Đại tướng về Vũng Chùa.

12h05, Chuyên cơ mang số hiệu VN103 hạ cánh xuống sân bay Đồng Hới (Quảng Bình), bắt đầu cho các nghi thức đón Đại tướng Võ Nguyên Giáp về nơi an nghỉ cuối cùng.

Sau đó, Linh cữu Đại tướng được chuyển từ chuyên cơ đặc biệt sang Linh xa tại sân bay.

Linh cữu của Đại tướng Võ Nguyên Giáp đang được đội tiêu binh di chuyển về Linh xa. Dẫn đầu là tiêu binh nâng di ảnh Đại tướng

12h, Thời tiết ở Vũng Chùa (Quảng Bình) đang nắng, thuận lợi cho việc tổ chức lễ an tang Đại tướng, chứ không chịu ảnh hưởng của cơn bão số 11 như nhiều người lo sợ. Hàng nghìn người đang tiến về nơi an táng của Tướng Giáp.

11h50, Chuyên cơ mang số hiệu VN 1911, chở các lãnh đạo Đảng và Nhà nước, Quân đội, gia quyến và bạn bè đã về tới thành phố Đồng Hới. Tại sân bay Đồng Hới, công tác chuẩn bị đã hoàn tất. Đội tiêu binh và phương tiện rước linh cữu của Đại tướng đã tập trung theo đội hình tại khu vực phía trong của sân bay.

Trước khi máy bay cất cánh, lãnh đạo của Đảng và Nhà nước đã đứng ở cửa chuyên cơ, cúi đầu chào lần cuối trước linh cữu vị Đại tướng đầu tiên của Việt Nam.

Người ngoài sân bay vẫn không về dù không thể dõi theo linh cữu. Họ vẫn chờ cho đến phút giây nhìn thấy chuyên cơ cất cánh.

Đoàn xe đi qua nút giao thông Daewoo, nơi tiếng khóc ngất râm ran trong cả hàng chục nghìn người tiễn biệt.

8h30, Vào lúc này trên các tuyến phố như Kim Mã, Cầu Giấy, có rất đông người dân đã đứng dọc hai bên đường để chờ đón đoàn Linh xa đi qua.

Trong khi đó, đoàn Linh xa đang hướng về nhà riêng của Đại tướng ở số 30 Hoàng Diệu.

8h25, Cửa nhà riêng của Đại tướng ở số 30 Hoàng Diệu đã được mở sẵn từ sáng chuẩn bị đón đoàn Linh xa rước linh cữu. Trong khi đó, đoàn Linh xa vừa đi qua phố Hoàng Văn Thụ.

8h20, “Đại tướng muôn năm, Đại tướng muôn năm”, nhiều người dân hô lớn khi linh cữu của Đại tướng đi qua các tuyến phố. Từng hàng nước mắt rưng rưng, rơi lệ trên khuôn mặt những người đứng hai bên đường.

8h15, Đoàn Linh xa đi qua Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh trong không khí vô cùng thiêng liêng, xúc động.

8h12, Khi đoàn Linh xa đi qua các góc phố, người dân òa khóc trước di ảnh và linh cữu Đại tướng.

8h10, Lúc này, cửa nhà riêng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp ở số 30 Hoàng Diệu cũng đã mở sẵn để chờ đón đoàn xe rước linh cữu. Hàng chục nghìn người dân đã đứng cả dậy để ngóng chờ đoàn linh xa.

8h, từng dòng người Thủ đô đã đứng chật kín các tuyến đường đoàn Linh xa chở linh cữu Đại tướng đi qua.

7h50, Cả nghìn người ở phố Hoàng Diệu đã đứng dậy chờ đón linh cữu Đại tướng Võ Nguyên Giáp đi qua. Hàng trămphóng viên đang có mặt trước căn nhà số 30 để đưa tin về sự kiện. Đoàn Linh xa chính thức di chuyển đưa linh cữu Đại tướng dời khỏi Nhà Tang lễ quốc gia.

Đoàn xe rước linh cữu Đại tướng sẽ đi từ Trần Thánh Tông – Tràng Tiền – Hàng Khay – Tràng Thi – Điện Biên Phủ – Độc Lập – Hoàng Văn Thụ – Hoàng Diệu – Trần Phú – Sơn Tây – Kim Mã – Cầu Giấy – Xuân Thủy – Phạm Văn Đồng – Thăng Long đến sân bay Nội Bài.
7h45, Ông Võ Điện Biên, con trai cả của Đại tướng Võ Nguyên Giáp, gửi lời cảm ơn đến các lãnh đạo Đảng và nhà nước, cùng những người đến dự lễ truy điệu, trước khi đoàn xe chuyển bánh rời về nhà riêng của Đại tướng ở Hoàng Diệu.

7h40, xe lăn bánh ra khỏi nhà Tang lễ Quốc gia Số 5 Trần Thánh Tông.

7h35, các lãnh đạo cấp cao nhất của Việt Nam, quốc tế cùng tang quyến theo sau xe linh cữu, bước ra khỏi nhà tang lễ.

7h sáng, lễ truy điệu Đại tướng được cử hành. Trong không khí trang nghiêm, sau lời tuyên bố của Phó ban Tang lễ Nguyễn Xuân Phúc, quân nhạc cất lên giai điệu quốc ca. Trưởng ban Lễ tang Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng đọc điếu văn. Trong điếu văn, Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng đã điểm lại quá trình hoạt động cách mạng và những đóng góp quan trọng của Đại tướng Võ Nguyên Giáp trên các cương vị khác nhau. Điếu văn nhận định, Đại tướng Võ Nguyên Giáp là “Vị tướng của nhân dân, mãi mãi nhân dân trong lịch sử”.

Thay mặt gia đình phát biểu ngay sau bài điếu văn, con trai cả Đại tướng – ông Võ Điện Biên – với đôi mắt đỏ hoe, nặng trĩu đã chia sẻ những lời cảm ơn với giọng nói nghèn nghẹn. Trước hết, gia đình Đại tướng gửi lời cảm ơn vì đã được “tạo mọi điều kiện để thực hiện tâm nguyện cuối cùng là về với quê hương của Đại tướng”.
“Những ngày qua, gia đình rất xúc động và cảm ơn trước tấm lòng của hàng triệu người dân Việt Nam, những người đã qua hai cuộc chiến tranh đến cả thế hệ thiếu nhi những người chưa biết đến tiếng bom. Xin phép được tỏ lời cảm ơn riêng tới quân đội, Viện quân y 108, tâp thể A11 đã chăm sóc Đại tướng tới những giây cuối cùng. Trong những phút này, xin phép được ngẩng đầu được cảm ơn tiên tổ, tạ ơn các anh linh liệt sĩ đã ngã xuống và luôn luôn đồng hành cùng Đại tướng cho tới phút cuối cùng. Đại tướng cả đời vì nước vì dân và lúc mất đi, chắc chắn tinh thần của Đại tướng sẽ hòa vào tinh thần của non sông đất nước”, ông Võ Điện Biên nói.

Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng đọc điếu văn dành cho Đại tướng Võ Nguyên Giáp.

59 năm sau ngày hân hoan đón Đại tướng cùng đoàn quân chiến thắng trở về thủ đô, Hà Nội rơi nước mắt tiễn ông ra đi – chuyến đi đến cõi vĩnh hằng. Sau lễ truy điệu, 11h trưa nay, chuyến bay chở linh cữu Đại tướng sẽ cất cánh, đưa ông về đất mẹ Quảng Bình.
Hôm nay là ngày cuối cùng, Đại tướng còn ở Hà Nội.Ngay từ 5h sáng, trên những con phố nơi linh cữu Đại tướng sẽ đi qua, người dân tập trung khá đông đúc, lực lượng an ninh đã rải dày, sẵn sàng làm nhiệm vụ.
Khoảng 6h15, các đội tiêu binh, an ninh đã vào vị trí. Xe kéo pháo đã được đưa ra trước sân nhà tang lễ. Chủ tịch nước Trương Tấn Sang cùng Phó ban tang lễ Nguyễn Xuân Phúc có mặt từ rất sớm tại Nhà tang lễ Quốc gia. Ở một góc nhà tang lễ, những người lính đang kiểm tra lần cuối các xe đặc chủng và linh xa chở Đại tướng.

Chủ tịch nước Trương Tấn Sang và phó ban tổ chức tang lễ – Phó thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc (phải) – đến nhà tang lễ từ rất sớm.

Tháng 10/1954, sau “9 năm làm một Điện Biên”, Đại tướng Võ Nguyên Giáp cùng đoàn quân chiến tháng trở về tiếp quản thủ đô trong ngày đẹp nhất của mùa thu Hà Nội. 59 năm sau, cũng vào một ngày mùa thu, ngày 4/10, Đại tướng từ trần, sau 103 năm tại thế. Như quy luật sinh tử, sự ra đi của ông không bất ngờ, nhưng dường như nó đã tạo ra một cơn chấn động. Người dân Việt Nam bàng hoàng nhận ra rằng, ông vĩnh viễn đã trở thành huyền thoại, họ vĩnh viễn đã mất đi một điểm tựa tinh thần vững chắc suốt một thế kỷ qua.

Những người lính lau chùi linh xa – nơi để linh cữu Đại tướng.

Quốc tang Đại tướng Võ Nguyên Giáp diễn ra trong hai ngày. Trước lễ truy điệu 13/10, người dân đã có một ngày đến viếng ông tại Nhà tang lễ Quốc gia Hà Nội và nhiều ngày trước đó đến tưởng niệm ông tại số 30 Hoàng Diệu và nhiều điểm khác trên cả nước. Dù biết rõ vị thế của Tướng Giáp trong lòng dân, biển người đổ đến tỏ rõ lòng tiếc thương Đại tướng vẫn khiến người ta ngỡ ngàng. Dường như, ông đã trở thành một người thân của mỗi một gia đình. Vì thế, khi ông mất, theo truyền thống đạo lý của người Việt Nam “nghĩa tử là nghĩa tận”, mỗi một người đều cảm thấy phải trở về bên ông, bởi nếu không, dường như người ta sẽ áy náy, day dứt. Hơn 40 năm sau khi Chủ tịch Hồ Chí Minh qua đời, Việt Nam lại có một “tang lễ của nhân dân” – một sự kiện, nơi đồng bào bỗng dưng xích lại gần nhau và dễ dàng chia sẻ niềm đau chung qua từng ánh mắt.

Sau những năm tháng tuổi trẻ rong ruổi chiến đấu trên các chiến trường khắp cả nước và nửa đời gắn bó với mảnh đất Thủ đô, Đại tướng đã chọn nơi chôn nhau cắt rốn làm nơi yên nghỉ cuối cùng. Ông sẽ được an táng tại Vũng Chùa, Đảo Yến, xã Quảng Đông, huyện Quảng Trạch, Quảng Bình.

7h sáng nay lễ truy điệu trọng thể Đại tướng Võ Nguyên Giáp bắt đầu với nghi thức đọc điếu văn và tuyên bố mặc niệm do Trưởng ban Lễ tang Nhà nước, Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng thực hiện. Cùng thời gian với Hà Nội, lễ truy điệu cũng được tổ chức ở Quảng Bình, quê hương Đại tướng.

Khoảng 8h15, linh cữu Đại tướng bắt đầu được di chuyển khỏi nhà tang lễ để đến sân bay Nội Bài. Một đội gồm một sĩ quan và 12 chiến sĩ chuyển linh cữu từ nhà tang lễ lên xe. Trưởng ban, Phó trưởng ban Lễ tang Nhà nước cùng khiêng phía đầu linh cữu. Gia đình và các thành viên khác đi sau. Đi phía trước linh cữu là nhóm các sĩ quan làm các nhiệm vụ như rước di ảnh, gối huân chương và cờ.

Theo nghi thức lễ tang cấp Nhà nước, linh cữu Đại tướng được phủ Quốc kỳ đặt trong lồng kính trên cỗ linh xa có gắn khẩu đại pháo phía sau. Từ Nhà tang lễ quốc gia Hà Nội, cỗ linh xa này cùng 25 xe tiêu binh sẽ chạy trên các tuyến phố trung tâm thủ đô. Đoàn sẽ vòng qua lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh và dừng lại ở số 30 Hoàng Diệu – ngôi nhà gắn bó với gia đình Đại tướng nhiều năm qua và cũng là nơi gần 10 ngày qua hàng chục nghìn người từ khắp mọi miền tổ quốc đã về tưởng niệm vị tướng lẫy lừng của dân tộc.

Linh cữu Đại tướng sau đó rời 30 Hoàng Diệu, tiếp tục lộ trình dưới sự hộ tống của xe cảnh sát, quân đội lên Nội Bài để bay tới Đồng Hới (Quảng Bình). 2 chuyên cơ được Hãng hàng không Quốc gia Việt Nam chuẩn bị phục vụ tang lễ, trong đó chiếc ATR72 chở linh cữu mang số hiệu VN103 phỏng theo tuổi của Đại tướng , còn chiếc A321 chở theo 184 khách đi cùng mang số hiệu VN1911, lấy theo năm sinh của Người.
Chuyên cơ chở linh cữu Đại tướng cất cánh rời Nội Bài lúc 11h và đáp xuống sân bay Đồng Hới (Quảng Bình) lúc 12h25. Trong khoảng một giờ sau đó, linh cữu Đại tướng Võ Nguyên Giáp sẽ được đoàn xe gồm linh xa gắn đại pháo và các xe tiêu binh tương tự như tại Hà Nội hộ tống di chuyển trên quãng đưởng khoảng 70km tới địa điểm an tán.

Lễ an táng sẽ diễn ra lúc 16h cùng ngày, Đại tướng an nghỉ tại Vũng Chùa, Đảo Yến (Quảng Bình) theo di nguyện của ông và nguyện vọng của gia đình. Tại đây, sau nghi lễ hạ huyệt và lấp mộ, Ban lễ tang sẽ dành một phút mặc niệm trong tiếng nhạc “Hồn tử sĩ”. Toàn bộ lễ an táng kết thúc vào hồi 17h.

Ước tính trong ngày 12/10 đã có hàng trăm nghìn lượt người đến viếng Đại tướng tại Hà Nội, Quảng Bình và TP HCM. Riêng tại Nhà tang lễ Quốc gia số 5 Trần Thánh Tông, có tới hàng chục nghìn lượt người tới, Ban tổ chức quyết định tiếp tục phục vụ tới 24h, dài hơn 3 tiếng so với lịch trình chính thức. Khi cánh cổng khép lại, hàng nghìn người vẫn lưu luyến bên ngoài nhà tang lễ và nán lại lâu hơn trên đường phố như muốn chờ đợi điệu gì đó.

Ban Tổ chức lễ Quốc tang cho hay tính đến 14h30 ngày 12/10, tại Nhà Tang lễ quốc gia đã có trên 200 đoàn chính thức đăng ký vào viếng Đại tướng Võ Nguyên Giáp. Tính tới 21h cùng ngày, số lượng người vào dâng hương và tưởng niệm Đại tướng được ước tính tới 20.000 lượt. Trong khi đó, tại Quảng Bình.
Tại Quảng Bình, đến hơn 20h đã có hơn 450 đoàn với trên 10.000 lượt người vào dâng hương, viếng Đại tướng. Con số tại TP HCM lên tớ hơn 770 đoàn với hơn 80.000 lượt người đến viếng.

(Tổng Hợp)